1
0
Podstawowe węzły żeglarskie
Ta część repetytorium zawiera tylko siedem pytań egzaminacyjnych oraz ilustrowane opisy siedmiu podstawowych węzłów żeglarskich. Właściwie – sześciu węzłów i klasycznej buchty.
Instrukcje zakładania tych akurat węzłów są łatwo dostępne w internecie, także w formie aplikacji mobilnych z doskonałymi animacjami 3D. Warto jednak najpierw dowiedzieć się, do czego tak naprawdę służy węzeł knagowy, ucho cumownicze albo wyblinka. I czy na pewno przydadzą się na Twoim jachcie.
4.
7.
Jeżeli nie znasz wyglądu lub podstawowego zastosowania któregoś z wymienionych niżej węzłów – użyj linku, by wrócić do związanego z nim komentarza.
Węzły żeglarskie
Poprawne cumowanie, zabezpieczenie burt, mocowanie osprzętu i utrzymanie klaru na pokładzie jachtu motorowego wymaga umiejętności zakładania (czyli wiązania) kilku podstawowych węzłów żeglarskich. Węzły te mają cechy (a często także nazwy) odpowiadające ich specyficznemu zastosowaniu. Są wśród nich węzły trwale zaciskające się lub umożliwiające szybką regulację, węzły służące do łączenia lin, mocowania do różnych typów uchwytów albo zawieszania.
Istotnym kryterium oceny poprawnego zakładania węzłów żeglarskich (także podczas egzaminu SM) jest ich ostateczny wygląd – węzeł ułożony starannie działa po prostu lepiej od zawiązanego niedbale.
01
Przedstawiony na ilustracji (niżej) węzeł to:
a.
węzeł szotowy
b.
węzeł knagowy
c.
węzeł kotwiczny
poprawna odpowiedź
b.
węzeł knagowy
Węzeł knagowy
Węzeł knagowy – jak wskazuje nazwa, służy do obkładania lin na knagach. To węzeł niezbędny do poprawnego zacumowania jachtu i używany tak często, że tradycyjnie umieszcza się go na początku każdej listy węzłów obowiązkowych.
Zakładanie węzła knagowego może początkowo wydawać się trudne, ale to wyłącznie kwestia wprawy. Prawidłowo uformowany, spełnia jednocześnie dwa wymogi, którym sprostać musi każdy węzeł używany do cumowania: po pierwsze jest trwały (trzyma tym mocniej, im bardziej jest obciążany), a po drugie – łatwy do rozwiązania (np. kiedy trzeba szybko oddać lub luzować cumę).
02
Przedstawiony na ilustracji (niżej) węzeł to:
a.
węzeł cumowniczy
b.
wyblinka
c.
ucho cumownicze
poprawna odpowiedź
c.
ucho cumownicze
Ucho cumownicze
Ucho cumownicze – formowane na końcu cumy z pomocą węzła ratowniczego – służy do obłożenia jednego z końców liny na polerze (lub w specjalny sposób na knadze) i nie pozwala na zaciśnięcie się pętli. Istotną zaletą tego węzła jest możliwość sformowania ucha dopiero po przełożeniu cumy pod linami wcześniej obłożonymi na polerze – to wymóg etykiety żeglarskiej.
03
Przedstawiony na ilustracji (niżej) węzeł to:
a.
węzeł cumowniczy
b.
węzeł szotowy
c.
węzeł kotwiczny
poprawna odpowiedź
a.
węzeł cumowniczy
Węzeł cumowniczy
Węzeł cumowniczy (żeglarski) – to solidny węzeł z podwójnym przeplotem, stosowany często podczas cumowania na dalbach, palach lub pierścieniach cumowniczych. Jego elastyczna konstrukcja sprawia, że cuma dobrze znosi wielokrotne, naprzemienne naprężanie i luzowanie (wywołane np. rozkołysem jachtu na zafalowanym akwenie).
04
Wyblinka to węzeł służący m.in. do:
a.
łączenia liny kotwicznej z uchem kotwicy
b.
wieszania odbijaczy na rurowych elementach relingu
c.
cumowania na dalbach
poprawna odpowiedź
b.
wieszania odbijaczy na rurowych elementach relingu
Wyblinka
Wyblinka to węzeł przydatny m.in. do wieszania odbijaczy na rurowych elementach relingu. Jest węzłem mocno zaciskającym się, nie należy więc zakładać go tam, gdzie lina poddana będzie dużym obciążeniom. Zaletą wyblinki jest możliwość łatwego przesuwania węzła na linie (np. w celu zmiany wysokości zawieszenia odbijaczy).
05
Przedstawiony na ilustracji (niżej) węzeł to:
a.
buchta
b.
ucho cumownicze
c.
węzeł kotwiczny
poprawna odpowiedź
c.
węzeł kotwiczny
Węzeł kotwiczny
Używany głównie do łączenia liny kotwicznej z uchem kotwicy lub wpiętą do niego szeklą. To węzeł wyjątkowo solidny, ale i trudny do zdjęcia – nie należy więc używać go tam, gdzie połączenie może wymagać częstej regulacji. Podwójne ucho węzła kotwicznego sprawia, że lina nie ulega szybkiemu zużyciu, nawet przy dużych obciążeniach.
06
Przedstawiony na ilustracji (niżej) węzeł to:
a.
węzeł szotowy
b.
wyblinka
c.
węzeł cumowniczy
poprawna odpowiedź
a.
węzeł szotowy
Węzeł szotowy
Węzeł szotowy – oraz jego zmodyfikowana wersja, nazywana węzłem flagowym (używana często do mocowania bander) – to doskonały sposób łączenia dwóch lin, nawet gdy te znacznie różnią się przekrojem. Węzeł szotowy jest łatwy do zawiązania, ale wymaga odpowiedniego ułożenia i zaciśnięcia – uformowany niestarannie nie będzie trwały. Węzeł flagowy przypomina konstrukcją węzeł szotowy – różni się od niego jedynie dodatkową pętlą ułatwiającą szybkie rozłączenie lin.
07
Buchta to:
a.
węzeł służący do unieruchamiania liny na knadze
b.
specjalnie ułożony zwój używany do klarowania lin
c.
węzeł służący do łączenia lin o różnych przekrojach
poprawna odpowiedź
b.
specjalnie ułożony zwój używany do klarowania lin
Buchta
Buchta to specjalnie ułożony zwój używany do klarowania długich lin. Odpowiednia technika formowania buchty likwiduje naprężenia splotu powodujące skręcanie się liny – można więc rozwinąć ją szybko i bez obaw o splątanie. To oczywisty wymóg w przypadku lin ratowniczych (np. liny koła ratunkowego), a staranne buchtowanie cum i liny kotwicznej to najlepsza metoda przygotowania ich do pracy oraz utrzymania klaru na pokładzie jachtu.
Klasyczne buchty porządkujące liny na jachcie
Inny typ buchty, stosowany do szybkiego klarowania cum i nieużywanych fałów
Kolejna sekcja repetytorium:
Etykieta żeglarska – standardy i zwyczaje
Następny rozdział podręcznika poświęcony jest żeglarskiej etykiecie – systemowi pisanych i niepisanych praw, tradycyjnie przestrzeganych zasad oraz norm obyczajowych obowiązujących na pokładzie jachtu i w portach.
Northfinder Sailing Skills Academy
Stowarzyszenie KS Northfinder
jest podmiotem upoważnionym decyzją MSiT
DSW-ZKS.442.125.2025
do prowadzenia egzaminów żeglarskich
Polityka prywatności
Copyright © 2026 Avena Ultranautica.
Treści publikowane na stronie internetowej exam.northfinder.org są chronione prawem autorskim i stanowią własność Avena Ultranautica. Każda nieautoryzowana forma rozpowszechniania lub udostępniania całości albo fragmentów tej publikacji jest przestępstwem. Wykorzystanie materiałów do celów cytowania jest dozwolone na warunkach określonych przepisami Prawa Autorskiego (Dziennik Ustaw 2006, Nr 90, poz. 631), w tym z obowiązkowym podaniem źródła cytatu.
